کلینیک ساختمانی تیراژه | فروش و تامین مصالح ساختمانی

1396/05/31 در ساعت 10:58:27

آهک چیست؟ کاربرد های آهک چیست؟

کاربرد های آهک چیست؟ انواع آهک کدام است؟ ویژگی و قیمت آهک را در این مقاله بخوانید

آهک چیست؟ کاربرد های آهک چیست؟

آهک چیست؟ کاربرد های آهک چیست؟ 

تاریخچه آهک

آهک یکی از قدیمی ترین فرآیند های شیمیایی شناخته شده تاریخ بشری است و به دوران رم قدیم و مصریان که در امور بناسازی مصرف کرده اند برمی گردد و سه هزار سال پیش ایرانیان ساخت شفته آهک را می دانستند و از این ماده در ساختن پی بنا، پل ها، آبگیرها و … استفاده میکردند. آهک سبب ایجاد صنعت سیمان نیز شده چرا که ماده اصلی تشکیل دهنده سیمان آهک می باشد.

 

انواع آهک

در استاندارد، انواع مختلفي از آهك تعريف شده است. استاندارد شماره 27 ايران مشخصات و تعاريف انواع آهك را ارائه مي‌كند. در اين استاندارد ، انواع آهك به شکل زیر تعریف شده است:


1ـ آهک زنده يا هوايي:

آهكي است پرمايه كه 95 تا 100 درصد CaO دارد. اگر اين آهك در معرض آب قرار بگيرد، بسرعت آب جذب كرده ، مي‌شكفد و توليد حرارت زيادي مي‌كند. افزايش حجم اين آهك نيز زياد است . در هوا گيرش حاصل مي‌كند وبه همين دليل آهك هوايي نيز ناميده مي‌شود.


2ـ آهک منيزي يا دولوميتي :

آهكي است با بيش از 20% اكسيد منيزيم. اين آهك به آهستگي شكفته مي‌شود و ازدياد حجمش به نوع سنگ آهك بستگي دارد. در هوا گيرش حاصل كرده ، سخت مي‌شود .

 

3ـ آهک آبي :

داراي 65تا75 درصد CaO است كه بقيه حجم آنرا خاك رس تشكيل مي‌دهد. آهسته شكفته مي‌شود و افزايش حجم كمي دارد. اين آهك در زير آب گيرش حاصل مي‌كند و سخت مي‌شود.


4ـ آهک نيمه آبي:

داراي 75 تا 85 درصد CaO و مابقي، خاك رس است . شكفتن آن آهسته و افزايش حجمش اندك است. مانند آهك آبي در زير آب گيرش حاصل كرده ، سخت مي‌شود. مقاومت آن از مقاومت آهك آبي كمتر است.

 

5ـ آهك شكفته يا هيدراته:

از تركيب آب با CaO مطابق واكنش ذيل بدست مي‌آيد. اين آهک به آهك كشته نيز معروف است.

 

آهک مرده چیست؟

آهک مرده  در حالت خالص به صورت اکسید کلسیم است و یک ترکیب معدنی بسیار پر کاربرد در بخش های مختلف می باشد که تاریخچه استفاده از آن به هزاران سال قبل باز می گردد.
سنگ آهک پس از انتقال از معدن به کارخانه کوبیده می شود تا به سایز مشخصی در آید و سپس در کوره آهک پزی و در دمای مشخصی عمل پخت روی آن انجام می پذیرد. هر چه دمای پخت بالاتر باشد میزان دی اکسید کربن بیشتری از کربنات کلسیم خارج شده و در نتیجه خلوص آهک بیشتر خواهد شد. در مرحله بعد آهک مذاب از طریق دریچه های زیر کوره به دستگاه هیدراسیون منتقل شده و با دمیدن بخار آب در دمای بسیار بالا, آهک هیدراته شده و اصطلاحا آهک مرده به دست می آید که به صورت پودری سفید رنگ است.

 

 

کاربرد آهک در صنایع ساختمانی


آهک چرب یا پر قوه

این نوع آهک ، حدود چهار درصد ناخالصی همراه دارد و مهمترین ویژگی آن این است که در تماس با آب به‌شدت شکفته می‌شود و حجم آن تا حدود 2.5 برابر مقدار اولیه‌اش افزایش می‌یابد. مخلوط آن با شن در تماس با گاز کربنیک به‌سرعت خود را می‌گیرد و سفت می‌شود، (به مدت 15 روز در مجاورت هوا). از اینرو ، آهک چرب را آهک هوایی نیز می‌گویند.
 

آهک‌های کم قوه

این نوع آهک از سنگ آهک‌هایی که 5 تا 6 درصد آهک دارند، تولید می‌شود و ناخالصی‌های عمده آن را اکسید آهن (II) (گل اُخری) ، اکسید سیلیسیم (سیلیس) و اکسید آلومینیوم (آلومین) تشکیل می‌دهد. از ویژگیهای این نوع آهک آن است که به‌کندی شکفته می‌شود و ملاط حاصل از مخلوط آن با شن ، به‌آرامی‌ در هوا سفت می‌شود. 

آهک‌های آبی

این نوع آهک ، معمولا از سنگ آهک‌هایی که حدود 6 تا 22 درصد گل رس دارند، تهیه می‌شود. از ویژگیهای مهم این نوع آهک آن است که دور از هوا و حتی در زیر آب ، به آهستگی سفت می‌شود، در تماس با آب خیلی شکفته می‌شوند و با آب خمیر کم‌چسب تولید می‌کند. بطور کلی ، می‌توان این نوع آهک‌ها را حد واسط بین آهک‌های هوایی و سیمان دانست.
 

روشهای تهیه آهک‌

روش تهیه کلی آهک ، همان حرارت دادن سنگ آهک (کربنات کلسیم) تا دمای 1000 تا 1200 درجه سانتی‌گراد است. البته ، هر چه دما بالاتر باشد و گاز دی‌اکسید کربن حاصل ، بهتر از محیط خارج شود، عمل تجزیه سنگ آهک بهتر صورت می‌پذیرد. اما بطور کلی ، تهیه انواع آهک متفاوت است که در اینجا به چند نمونه اشاره می‌شود.

 

کاربرد آهک

آهک در صنایع مختلفی کاربرد دارد که این گستره وسیع کاربرد به دلیل قلیایی1 بودن آهک است. از حوزه های مختلفی که آهک در آنها کاربرد دارد می توان به موارد زیر اشاره کرد:

۱-صنایع فولاد و ذوب آهن و صنایع فلزی

۲- صنایع پتروشیمی

۳- صنایع مصالح ساختمانی مانند سیمان، سرامیک، موزائیک، پودر سنگ، آجرهای ماسه آهکی

۴- صنایع شیشه

۵- تصفیه ابهای آشامیدنی و صنعتی

۶- تصفیه فاضلابهای صنعتی و شهری

۷- سفید کننده ها

۸- تولید کربید کلسیم(کاربید)

۹- احیاء استخرها و مرداب ها

۱۰- صنایع رنگ سازی

۱۱- مصارف کشاورزی (اصلاح خاک و خنثی سازی زمینهای اسیدی و سموم و حشره کش)

۱۲- مصرف در فرآورده های نسوز

۱۳- صنایع چرم و دباغی

۱۴- مرغداریها، دامداریها، حوضچه های پرورش ماهی و همچنین تأمین کلسیم در خوراک جوجه های گوشتی

۱۵- بعنوان ترد کننده ها در تهیه مرباها (بالنگ، کدو، پوست مرکبات و …)

۱۶- کارخانجات قند و شکر

۱۷- زیرسازی و آسفالت

۱۸- معادن ذغال سنگ(بعنوان نرم کننده ماده منفجره)

۱۹- سایر صنایع (کاغذ، خمیر کاغذ، لاستیک سازی، ضد یخ و …)

۲۰- پالایشگاهها و نیروگاهها

۲۱- شرکت نفت(مناطق نفت خیز جهت حفاری چاهها)

>>برای مطالعه بیشتر کلیک کنید 

 

ویژگی های آهک

آهک سفید رنگ است که بعد از پخت سنگ آهک تولید می شود. وزن ویژه آن ۰۸/۳ تا ۳۰/۳ است که که به میزان زیادی به دمای پخت بستگی دارد. به این شکل که هر چه دمای پخت بالاتر باشد،، سرعت ترکیب آهک با آب کاهش می یابد. در پخت با دمای بیش از ۱۰۰۰ درجه، آهک دچار جمع شدگی میشود و سطح روی آهک نازک می شود، سرعت ترکیب آن با آب کندتر می شود و به اصطلاع شکفتن آهک کند تر می شود.

آهک در دمای ۲۵۸۰ تا ۲۷۵۰ درجه و فشار یک بار (اتمسفر) ذوب می گردد. آهک بلوری به شکل مکعب، بی‌رنگ است اما کمی زردی در آن مشاهده می شود. درجه سختی آن به ۳ تا ۴ موس2 می‌رسد و آب به بسیار آهسته از سطح آهک بلوری به درون آن وارد می شود. اگر گرد بلور آهک را در ظرفی از آب بریزند، واکنش سریع روی داده و در مدت کوتاهی به تندی با با حالت انفجاری با آب ترکیب می شود. برای تهیه بلور آهک، گرد آهک را در دمای ۱۴۰۰ تا ۱۵۰۰ درجه حرارت می دهند که باعث به هم چسبیدن دانه های آهک و در نتیجه تشکیل بلور می شود که رفته رفته این بلور های آهک حجم یافته و بزرگتر می شوند.

 

قیمت آهک

آهک ماده ای سنتی است و قیمت آن نسبت به سایر مصالح ساختمانی ارزان تر است. قیمت آهک در بازار متفاوت است. اما می توان برای هر کسیه آهک قیمتی در حدود 150 تا 250 تومان به ازای هر کسیه در نظر گرفت. انواع ترکیبی با سیمان هم وجود دارد که به دلیل اضافه شدن سیمان، قیمت به کلی متفاوت می شود.

 

ارجاع:

1) محیطی که در دمای ۲۵ درجه سانتی‌گراد، pH آن بیشتر از ۷ باشد محیط قلیایی یا بازی نامیده می‌شود. قلیا عبارت است از ترکیبهای فلزهای قلیایی یا قلیایی خاکی که دارای گروه OH- هستند و محلول آنها می‌تواند چربی‌ها را در خود حل کند. (منبع: ویکی پدیا)

2) موس: به منظور سنجش سختی کانی‌ها ده کانی به عنوان مبنای سختی انتخاب شده است که از لحاظ سخت بودن هرکدام یک درجه کامل فرق دارند. زیرا بعضی کانی‌ها از هم دیگر نیم درجه یا به صورتکسری تفاوت دارند؛ و با خراشیدن یکی بر روی یکی دیگر از این ده کانی می‌توان سختی سایر کانی‌ها را با آنها مقایسه کرد. این مقیاس به نام مقیاس موس معروف است.[۱] این مقیاس توسط کانی شناس آلمانی فردریک موس ابداع شد. در این مقیاس، نرم‌ترین کانی تالک یا تباشیر با درجه سختی ۱ و سخت‌ترین کانی الماس با درجه سختی ۱۰ می‌باشد. کانی‌ها در طبعیت به سه شکل ساخته شده‌اند: آذرین، رسوبی و دگرگونی. (منبع: ویکی پدیا